Het goede voorbeeld

Als kerkelijk jeugdleider heb je een voorbeeldrol voor de jongeren die je begeleidt. Maar hoe werkt dat? Mag je als jeugdleider ook geloofsvragen hebben? OnderWeg praat erover met Daniël Jacobs en Jenne Minnema, twee jeugdleiders, en de 12-jarige Sterre van Leeuwen.

‘Ik was me niet zo bewust van mijn voorbeeldrol’

Daniël Jacobs (31) en Sterre van Leeuwen (12) uit de CGK Apeldoorn-Oost ontmoetten elkaar in jeugdclub De Schakel van de kerk. Daniël was tot voor kort jeugdleider. ‘Een poosje geleden kreeg ik de vraag van een jongere hoe je club kunt geven als je zelf niet zo vaak in onze kerk komt.’

‘Daniël is een vrolijk en grappig persoon, vind ik’, vertelt Sterre. ‘Op het kamp deed hij een keer een heel leuke zwem-act.’ Daniël: ‘En jij deed toen een optreden van de kauwgomballenboom van Elly en Rikkert.’ ‘Dat was een paar weken geleden’, reageert Sterre, ‘toen zijn we met de club op kamp geweest, dat vond ik echt heel erg leuk, vooral de spooktocht.’

Toptijden

Sinds acht jaar is Daniël jeugdleider in zijn kerk. ‘Dat is een bewuste keuze’, zegt hij. ‘Ik heb zelf toptijden beleefd op de club, we waren een hechte vriendengroep. Ik weet dus uit eigen ervaring hoe goed het is als er vanuit de kerk een hechte vriendengroep ontstaat, maar zelfs onderzoeken tonen dat aan. Het stimuleert om te blijven komen en naast de kerkdiensten en catechese gezellige dingen met elkaar te doen.’ Sterre: ‘Eigenlijk is elke clubavond fijn, daarom ga ik er graag naartoe. We doen van alles. Het lijkt mij best lastig om iedere keer een hele avond te moeten vullen. Ook het orde houden lijkt mij wel moeilijk. Clubleiding is belangrijk voor het houden van orde, ik denk dat er zonder leiding geen club zou zijn, dat zou super jammer zijn.’

Wat heb jij geleerd van Daniël?
‘Op kamp hadden we het over bidden. Ik vond het mooi dat mijn clubleider vertelde dat ik altijd bij God terecht kan en God bijvoorbeeld niet denkt dat je alleen maar bij Hem aanklopt als er moeilijke dingen zijn. Hij vergeleek het met het verhaal van de verloren zoon: God staat op jou te wachten, je mag juist naar Hem toe gaan.’

‘God staat op jou te wachten,
je mag juist naar Hem toe gaan’

Wat heb jij van de jongeren geleerd, Daniël?
‘Een poosje geleden kreeg ik de vraag van een jongere hoe je club kunt geven als je zelf niet zo vaak in onze kerk bent. Dit zette mij wel aan het denken, ook al had ik een reden waarom ik er niet altijd kon zijn. Ik was me niet zo bewust van mijn voorbeeldrol. Wat ik mooi vind, is dat jongeren direct zijn en deze dingen durven te vragen en bespreken met mij als jeugdleider.

Het mooiste aan het geven van club vind ik dat je je eigen ervaringen mag delen met de jongeren. De dingen waar de jongeren mee zitten of vragen over hebben, vind ik erg herkenbaar als ik terugdenk aan mijn eigen jeugd. Daarom wil ik niet te streng voor hen zijn. Je hebt als jeugdleider misschien ook wel dezelfde geloofsvragen en twijfels gehad als de jeugd van tegenwoordig.’

Dit artikel is een bewerking van een artikel dat is verschenen in Outline van het CGJO.

‘Als volwassene wil ik enthousiast en echt zijn’

Als jongere je passie delen in een zogeheten #Durfte-groep kan in de CGK in Zwolle. Eén van de leiders van zo’n groep is Jenne Minnema. ‘Je laat zien dat je zelf ook weleens fouten maakt of twijfelt.’

Samen met een andere leider van de #Durfte-groep ontmoet Jenne elke twee weken zes jongeren. Hun groep heet #Durfte-filmen, vertelt Jenne. ‘We hebben een gedeelde interesse: filmen, en ontmoeten elkaar rondom die interesse in kleine groepjes. Als volwassene wil ik enthousiast en echt zijn. Dat leidt vaak tot interessante gesprekken, ik denk omdat je laat zien dat je zelf ook weleens fouten maakt of twijfelt.’

Filmpje

Elke #Durfte-avond gaat het groepje, na een Bijbelstudie, aan de slag met filmen. ‘Ons allereerste filmpje was een aankondiging van de kerstnachtdienst. Ik had een green screen neergezet, een veelgebruikte studiotechniek in de film- en televisiewereld, dus daar kon ik gelijk wat over uitleggen. Hoe werkt zo’n groen scherm en waar moet je op letten? Je moet natuurlijk geen groene kleren aandoen, want als je dan groen weghaalt, ben je zelf ook weg. Het filmpje over de kerstnachtdienst werd in de kerk vertoond en na afloop werden de makers bedolven onder de positieve reacties. De jongeren kregen ineens aandacht, ze werden gezien, letterlijk. Ik vond dat bijzonder om mee te maken. Door die aandacht voor het filmpje konden de volwassenen laten zien dat de kerk, dat God, toegevoegde waarde voor hen kan hebben. De jongeren voelden zich relevant, nuttig. Dan hoop je dat ze gaan denken: die kerk, daar wil ik bij horen.’

‘Mijn mooiste herinnering is
de sfeer die er toen was’

‘Het concept van de #Durfte-groepen is heel open en dat maakt het ook wel spannend’, vindt Jenne. ‘Jongeren doen weleens iets waarvan je denkt: nou, moet dat nu zo? Hoe ga je daar als kerk dan mee om? Hoe maak je dat liefdevol bespreekbaar? In onze groepen leren we met elkaar na te denken over de gevolgen van keuzes, en ook als leider leer je daarvan. Zo ben ik op een andere Bijbelstudiegroep overgestapt, omdat ik merkte dat die eerste niet werkte.’

Even voor de zomervakantie sloot #Durfte-filmen het seizoen af in de stad. Wat Jenne het meeste raakt, is dat de groep een van de factoren is geweest dat deze jongeren hun interesse in God niet kwijt zijn geraakt. ‘Mijn mooiste herinnering is de sfeer die er toen was. Hier heb ik als schakeltje aan mee mogen bouwen al die jaren, denk je dan. Daar werd ik even heel blij van.’

Doe het samen: zeven adviezen

Uit de opinies, interviews en verhalen in dit jeugdwerknummer destilleerden we zeven adviezen om de verbinding tussen jong en oud in de gemeente te stimuleren.

1. Zoek elkaar op
Investeer in relaties met jongeren door te delen vanuit je eigen passie. Kijk bijvoorbeeld of er jongeren zijn in jouw gemeente die ook zo enthousiast worden van filmen. Door de gedeelde interesse leg je gemakkelijk contact.

2. Ga het gesprek aan
Een goede relatie is de basis voor een goed gesprek. Als je elkaar beter kent, kun je elkaar vragen stellen. Jongeren willen graag gehoord worden. Luister niet alleen, maar voer hun ideeën ook uit.

3. Wees open
Jongeren zijn nieuwsgierig, niet alleen naar wat je zegt, maar ook naar wat je doet. Ze willen leren van jou. Wees je dus bewust van je voorbeeldrol. Sta open om hun vragen te beantwoorden. Durf je open te zijn over je eigen geloofsweg?

4. Betrek jongeren bij de vieringen
Zorg ervoor dat jongeren zich welkom voelen in de kerk. Dat ze niet alleen ‘hun eigen ding doen’ bij de club, maar aangesproken worden in de vieringen. De gemeente bestaat immers uit jong en oud.

5. Geef jongeren een rol in de gemeente
Als je weet waar een jongere enthousiast van wordt, dan kun je hem of haar ook een rol laten vervullen in het gemeenteleven. Alleen al bij een viering worden legio taakjes vervuld. De jongere kan koffie schenken, bezoekers welkom heten of piano spelen in de muziekgroep.

6. Maak de jongere eigenaar van zijn idee
Heeft een jongere een goed idee? Voer het samen uit, maar maak de jongere eigenaar. Het proces en het onderlinge contact zijn belangrijker dan het resultaat.

7. Laat God zijn werk doen
Vergeet niet dat God er altijd is en zijn werk doet. Ook als een jongere verveeld in de kerk zit of je hem niet kunt bereiken op de clubavond. Het hangt niet van jou af.