Je verlangens bij God neerleggen
- Reportage
- Thema-artikelen
Biddend leggen we onze verlangens bij God neer, in het vaste vertrouwen dat Hij ons geeft wat goed voor ons is. Bidden is ten diepste in Gods nabijheid zijn en daar bevrediging in vinden: Hijzelf is de vervulling van onze verlangens. Een predikant en enkele gemeenteleden vertellen hoe er in hun kerk gebeden wordt en wat dat voor de gemeente betekent.
‘Mijn vrouw zegt weleens over de gebeden die ik in de kerkdienst uitspreek: “Je probeert alles te noemen, maar het gaat erom dat God er is”’, zegt ds. Wilbert Scheffer (NGK Zwolle). ‘Met “alles” bedoelt ze alle concrete noden van de gemeente. Waar ik naar verlang met betrekking tot de kerk, is dat we een genadige gemeenschap zijn. Met andere woorden: ik hoop dat mensen in de kerk een plek kunnen vinden, hoe gebroken ze ook zijn. De kerk hoeft niet perfect te zijn, maar moet uitstralen: hier leven we allemaal van genade. En binnen de eredienst is het gebed dan het moment waarop we met al onze vreugde en noden bij God mogen zijn, waarop we mogen leven met God.’
Scheffer hield vorig jaar een serie preken over het Onzevader. Daarin legde hij er de nadruk op dat bidden toewijding is: je keert je tot God. Bidden verandert je, als je het goed doet. Je legt dingen bij God neer in het verlangen dat Hij in die omstandigheden aanwezig is. Bidden is in die zin ook loslaten, de dingen aan God overlaten. Scheffer: ‘Het diepe verlangen dat mag doorklinken in het gebed is dat we de genade van God, die we ontvangen hebben, mogen ervaren en dat er rust, vrede en verzoening uit mag voortkomen in al onze aardse relaties en omstandigheden.’
Naast bidden om verandering in concrete situaties van ziekte en gebrokenheid, ver weg en dichtbij, is er dus ook altijd dat verlangen naar diepgaand herstel, meent Scheffer. ‘Door in de liturgie van de eredienst steeds weer de naam van God te noemen, verbinden we ons leven aan Hem. Er gebeurt iets als mensen naar de kerk komen en blijven komen. Met al onze vreugde en al ons verdriet mogen we bij Hem zijn. Het gebed is de intensivering daarvan. Verhoring vindt dan soms op een dieper niveau plaats, zonder dat we datgene ontvangen waar we concreet om gebeden hebben. Gods troost en kracht komen over ons en er is sprake van groei in geloof en in genade. Het gaat er dan inderdaad om dat God er is, en dat dat genoeg is.’
Tissues
Joop en Ria van den Akker (GKv Roodeschool) zijn de stuwende kracht achter twee gebedskringen die een aantal jaren geleden ontstonden na een inspirerende preek over het gebed. ‘We komen met beide groepen om de andere week bij elkaar; de ene groep op maandagochtend, de andere groep op dinsdagavond’, vertelt Ria. ‘Het samen bidden doet wat met je. Het verdiept je geloof en je beleving van de genade die we van God ontvangen hebben, iets wat we in de kerkdiensten weleens missen. Tijdens de gebedskring hebben we het intens goed met elkaar: het bidden bindt samen, het geeft een warm gevoel, zozeer dat je elkaar wel zou willen omhelzen als je elkaar op straat tegenkomt. De tissues staan altijd op tafel. We zijn nogal eens ontroerd als iemand vertelt wat hij meegemaakt heeft. Het samen bidden verdiept echt de band met geloofsgenoten.’
‘Je zou elkaar wel willen omhelzen als je elkaar op straat tegenkomt’
Na een informeel begin met een praatje en een kop koffie is er altijd wel iemand die iets te vertellen heeft. ‘We gebruiken ook weleens een overdenking uit een boekje van Willem de Vink of Jos Douma’, vertelt Ria. ‘Daarna bidden we om de beurt. Soms is het een poosje stil, maar gebeden in stilte zijn ook gebeden. We bidden voor de nood in de wereld en voor moeilijke situaties dichtbij.’
Op de vraag vanuit welk verlangen de gebedskringen bij elkaar komen en wat ze van het gebed verwachten, vertelt Ria: ‘We verlangen naar eenheid. We verlangen ernaar dat God komt, dat harten veranderen, dat er vrede komt op aarde, dat mensen elkaar zien, dat God aanwezig is. We verwachten niet dat de concrete dingen waar we voor bidden per se zullen veranderen, maar wel dat er op het gebed rust en overgave volgen. Hij neemt ons bidden zeker aan en we zien Hem grote dingen doen, ook in ons persoonlijke leven. We merken hoe God en de band met Hem ons onder alle omstandigheden vreugde kunnen geven. We verwachten dat Hij in ons midden is. Er is als het ware altijd een stoel leeg als we bidden.’
Maskers af
De gemeente van Nijkerk-West (GKv) heeft zichzelf ten doel gesteld om te groeien in de liefde voor God, voor elkaar en voor de mensen buiten de gemeente door een biddende, luisterende en dienende gemeente te zijn. Dit voorjaar werd door middel van een gemeenteproject een stap in die richting gezet door het thema bidden centraal te stellen. Het project was specifiek bedoeld om de kringen een impuls te geven.
Samen bidden bindt namelijk samen, zo is ook de stellige overtuiging van Maria Stoorvogel, lid van de werkgroep die het project opzette. ‘Door bij God te brengen wat zich in je leven afspeelt, groei je dichter naar Hem toe en leer je op Hem te vertrouwen. En door dat als kring gezamenlijk te doen, groei je ook naar elkaar toe. De kring wordt als het goed is een veilige plek waar maskers afgezet kunnen worden. Vanuit dat verlangen om lief en leed met elkaar te delen kozen we voor een gebedsproject.’
In het project gingen onderwijs en praktijk samen op. Het bestond uit vijf kerkdiensten en vijf bijbehorende kringavonden en was gebaseerd op de psalmen, want, zo staat in de reader, de psalmen ademen wie God in Jezus is en wat Hij doet. Daarbinnen krijgen alle menselijke emoties stem. Zo wil God ons bemoedigen in ons gebedsleven en ons leren hoe en waarom we moeten bidden.
‘Ik vroeg hun: wat betekent bidden voor jou, waar bid je persoonlijk voor en waar zou je gezamenlijk voor willen bidden?’
Tijdens de kringavonden leerden de gemeenteleden de zogenoemde ‘gebedshand’ te gebruiken. Stoorvogel legt uit: ‘Elke vinger staat voor een onderdeel van het gebed. De duim voor lofprijzing, de wijsvinger voor danken, de middelvinger voor schuld belijden en vergeving vragen, de ringvinger voor bidden voor anderen en de pink voor bidden voor jezelf. Elk van die onderdelen werd tijdens de preken toegelicht vanuit een psalm en vanuit het catechismusonderwijs over het gebed.’
Stoorvogel is heel blij met hoe het project verlopen is. ‘De laatste avond hebben we er in mijn kring in alle openheid op teruggekeken en elkaar verteld waarvoor we wilden danken, waarvoor we schuld wilden belijden en waarvoor we wilden bidden. Dat hebben we toen ook daadwerkelijk gedaan, gedeeltelijk hardop, gedeeltelijk in stilte. Dat was een mooi moment van openheid en kwetsbaarheid. Maar ik zie als vrucht van dit project vooral dat ons besef van de grootheid van Gods genade verder gegroeid is.’
Om het thema bidden nog een tijdje op het netvlies van de gemeente te houden, heeft Stoorvogel er een paar keer een rubriekje aan gewijd in het plaatselijke kerkblad, waarvan ze redacteur is. ‘Ik stelde steeds drie vragen aan drie gemeenteleden in een verschillende levensfase: een 70-plusser, iemand van middelbare leeftijd en een jongere. Ik vroeg hun: wat betekent bidden voor jou, waar bid je persoonlijk voor en waar zou je gezamenlijk voor willen bidden? Ik merkte bij de oudere generatie hier en daar wat verlegenheid rond die vragen. De veertigers bidden open en concreet, bijvoorbeeld voor kinderen die het zicht op het geloof kwijtgeraakt zijn, voor homoseksuele jongeren en voor vluchtelingen. Jongeren zijn, ook in hun gebed, vooral bezig met dingen van hun eigen generatie. Ze vinden het belangrijk, maar tegelijk ook moeilijk om een relatie met God te onderhouden door middel van gebed.’
Bidden aan de hand van de gebedshand
Meer informatie over de gebedshand is te vinden in het artikel ‘Bidden van duim tot pink’ op www.onderwegonline.nl/3555-bidden-van-duim-tot-pink. Zie voor een serie kidsmomenten over de gebedshand www.jeroensytsma.nl/index.php/kidsmomenten/overzicht-kidsmomenten. Wie belangstelling heeft voor de reader die in Nijkerk-West gebruikt is, kan die downloaden op www.onderwegonline.nl/web-en-leestips. Behalve stof voor vijf kringavonden voor volwassenen bevat de reader ook materiaal voor kinderen in de basisschoolleeftijd, waarmee ze tijdens de kinderclub aan de slag kunnen.
Heleen Sytsma-van Loo is neerlandicus en redacteur van OnderWeg.



