Column: Kritische vriend

Complimenten uitdelen en ontvangen. De basisschool traint daar al op vanaf groep 2 en levert zelfbewuste kanjers af. Ik heb die boot gemist en overweeg mij alsnog aan te melden bij de juf.

Het geven lukt vrij aardig, bij ontvangen gooien mijn calvinistische genen roet in het eten. Zo wijs ik bij een ‘goede’ preek beleefd op de barensweeën die eraan voorafgingen. En na een ‘fijn’ gesprek retourneer ik dat een goede ontmoeting minstens van twee kanten komt. De kunst van ontvangen blijft dus een leerpunt.

Joost Smit.

Eén compliment koester ik. Het moment dat een vriendin uit de jeugdzorg mij labelde als ‘kritische vriend’. Tegen deze combinatie waren mijn genen niet bestand. Het beste uit twee werelden.

En er kwam nog meer bij. Als kritische vriend mocht ik mee naar een studiedag over leiderschap. Directeuren, bestuurders en managers uit de sector met elkaar in gesprek over persoonlijke drijfveren. Kritische vrienden moesten de zorgofficials uit hun instellingsmuren lokken. Zo zat ik daar met zestig leiders in een paviljoen te Bloemendaal. Toplocatie, betrokken mensen en de hele dag uitzicht op de branding. As it is in heaven. Behalve de zee dan.

Filosoof René ten Bos begon met een overdenking. Hij moedigde leiders aan om meer in de Bijbel te lezen. Als ‘religieus-sensitief niet-gelovig’ persoon genoot hij van verhalen uit het Oude Testament.

David kwam voor het voetlicht met zijn Batseba-syndroom, als de bestuurder die zonder angst en geweten het destructieve pad verkiest. Lonely at the top verliest hij zijn moreel kompas als hij Batseba bespiedt en de daad bij zijn begeerte voegt. Gelukkig volgt de ontmaskering: ‘Gij zijt die man.’

Over dat kompas ging het gesprek. Een beetje vriend laat zich kennen. Dus ik deelde mijn drijfveren, mijn roeping en leven met bestuurders in de zorg. In de kring met boeddhisten, agnosten en een verdwaalde christen. De leegte, de heimwee en de hunkering die je dan voelt in het zoeken naar richting. Een dag om in te lijsten. Voor een kritische vriend.