Slowcial, verbinden en DIY

Net als voorgaande jaren publiceerde NGJ onlangs de trend top 10. Wat hebben we gezien in 2014 en welke ontwikkelingen verwachten we – en soms: hopen we – te zien in 2015? Het doel ervan is om kerken te stimuleren proactief te zijn.

Vorig jaar stelden we: een kerk die niet bereid is haar leven te delen, graaft haar eigen graf. De behoefte aan mensen die hun leven delen zien we ook dit jaar, maar dit uit zich anders. We lezen bijvoorbeeld dat een burn-out steeds vaker ook onder jongeren voorkomt. Uit onderzoek is gebleken dat vooral gedreven jongeren met een groot verantwoordelijkheidsbesef een risicogroep vormen.

Het is een gevolg van de prestatiemaatschappij waarin we beloond worden om onze prestaties, onze resultaten. We kunnen als kerk een tegengeluid laten horen, door geen eisen te stellen aan jongeren, maar ze te zien zoals ze zijn en ze op die manier te waarderen.

Dit heeft raakvlakken met een andere trend: slowcial. Slowcial staat voor vertragen, menselijk contact en betekenisgeving. Er is een overvloed aan informatie, ze zijn constant in verbinding, de wereld flitst voortdurend langs. Dat is het beeld dat van jongeren bestaat, maar jongeren laten ook zien dat ze behoefte hebben aan echt contact en aan nadenken over het leven.

Jongeren wachten niet tot de kerk verandert,
maar gaan zelf aan de slag

Tieners hebben mensen nodig die de tijd nemen; niet vluchtig af en toe een gesprekje aangaan, maar ervoor gaan zitten. Mensen die de juiste vragen stellen, zodat er ontmoetingen ontstaan die ertoe doen.

Dit wordt bevestigd door een onderzoek van Eén Vandaag, waaruit blijkt dat één op de drie jongeren met eenzaamheid te maken heeft. Onze eerste reactie daarop was dat dit bijna niet kan. Ze beschikken over verschillende media en hebben alle mogelijkheden om contact te leggen. Toch blijkt dat de kwaliteit van de contacten niet voldoet aan de verwachtingen. Het zijn snelle contacten en die zijn zeker niet verkeerd, maar jongeren hebben behoefte aan meer.

Verbinders van generaties

Bij de behoefte van jongeren aan echte ontmoetingen en mensen die hun leven met hen willen delen, kunnen de verschillende generaties een grote rol spelen. De afgelopen jaren is jeugdwerk steeds meer een eilandje geworden. Gelukkig komt er aandacht voor een integrale benadering van de kerk en steken jeugdwerkorganisaties hierop in. We verwachten dan ook dat dit in 2015 meer ruimte zal krijgen.

De kerk vervult een unieke rol als plaats waar jong en oud elkaar nog tegen kunnen komen. Jeugdleiders worden wat ons betreft vooral verbinders. Help jongeren om de juiste vragen aan de soms stugge ouderen te stellen en stimuleer ouderen om hun verhaal te delen.

Dit vraagt van de gemeente openheid om het leven, in alle kwetsbaarheid, met elkaar te delen. Het geeft een antwoord op een vraag waarvan we verwachten dat hij in 2015 gesteld gaat worden. We zien dat kerken het afgelopen jaar hun ‘afhakers’ in beeld hebben gebracht. De vraag die volgt is niet: hoe krijgen we hen weer in de kerk?, maar: wat kunnen we nog voor hen betekenen?

DIY (do-it-yourself)

Veel van die afhakers zijn twintigers. De jongvolwassen, creatieve, hoopvolle ZZP-generatie die ervoor wil gaan. Ze hebben een instelling die we in de kerk goed kunnen gebruiken, maar in veel kerken bevindt zich juist een gat als het gaat om deze leeftijdsgroep. Dit is een groep die zegt: ‘Als ik geen baan kan vinden, dan maak ik ‘m toch zelf?’

Deze houding hebben ze ook tegenover de kerk, die wat hen betreft te langzaam meebeweegt. Ze wachten dus niet tot de kerk verandert, maar geven zelf invulling aan hun geloof of starten nieuwe initiatieven. Van de kerk vraagt dit ruimte voor de ideeën en talenten van jongeren, of voor het stimuleren van nieuwe initiatieven.

Wil je alle trends lezen? Kijk dan op www.ngkjeugdwerk.nl.

Tips

Burn-out: We kunnen als kerk een tegengeluid laten horen, door geen eisen te stellen aan jongeren, maar ze te zien zoals ze zijn en ze op die manier te waarderen. Geef bijvoorbeeld complimenten die iets zeggen over wie zij als persoon zijn.

Slowcial: Tieners hebben mensen nodig die de tijd nemen, niet vluchtig af en toe een gesprekje aangaan, maar ervoor gaan zitten. Mensen die de juiste vragen stellen, zodat er ontmoetingen ontstaan die ertoe doen. Neem de tijd om de jongere echt te zien en te spreken, zodat er ruimte komt voor echte ontmoetingen die ertoe doen.

Eenzaamheid: Maak dit bespreekbaar in een sfeer van veiligheid. Niet iedere jongere zal vanuit zichzelf aangeven in hoeverre hij/zij eenzaam is.

Intergeneratief: Ga met elkaar in gesprek over hoe je jong en oud kunt verbinden. Bijvoorbeeld door een ‘running dinner’, door jongeren ouderen te laten interviewen (en andersom), of door samen een activiteit te doen.

Afhakers: Denk met elkaar na over wat je doel/droom is voor deze jongeren.

DIY: Bied ruimte voor en faciliteer nieuwe ideeën en initiatieven van jongeren.

Media

Elk jaar duikt YoungWorks in actuele jongerentrends. Ze kijkt naar de belangrijkste en meest interessante ontwikkelingen binnen de Nederlandse jongerencultuur. Wat doen jongeren, wat denken ze en wat willen ze? In ‘Young Uncovered’ geeft ze voorbeelden van het gedrag van jongeren als basis voor een kennismaking met de mentaliteit van jongeren in 2015. Lees op de website over alle jongerentrends: younguncovered.youngworks.nl.

Agenda

Trainingstour YfC: in de periode van 3 tot 9 februari organiseert YfC in diverse plaatsen (o.a. Goes, Alkmaar, Veenendaal en Marum) een avondprogramma dat zich richt op God, op jongeren en op jouw ervaringen in het werken met jeugd. Kijk op kerk.yfc.nl/trainingen/trainingstour voor data en locaties.