Column: Is het zoals het is?

‘Het is zoals het is.’ Zo sprak een jongeman zijn oma toe. Oma kon het niet meer horen, want zij was overleden en wij waren bij elkaar gekomen om ons voor te bereiden op haar begrafenis. Wij luisterden er een beetje verlegen naar, want het werd nogal persoonlijk. Hij had zijn oma niet vaak bezocht en had daar nu spijt van. Maar ja: ‘Het is zoals het is.’ En daar moest ze het mee doen.

Het is een vreemde uitdrukking. Want iets is toch altíjd zoals het is? Alhoewel… Een poosje geleden hoorde ik een interviewer op de radio beweren: ‘Soms is het zoals het is.’ Dat geeft aan dat er een diepere laag onder die zo op het eerste gehoor nietszeggende uitdrukking zit. De jongeman bij zijn oma wilde ermee zeggen: er is nu niets meer aan te veranderen. De feiten liegen niet en ze staan onwrikbaar vast. En hij had gelijk, hij kon oma niet meer vaker gaan bezoeken. Leg je maar bij de feiten neer.

‘Trek de grens maar niet over, veel te gevaarlijk’

Inderdaad, alles is zoals het is, om zo te zeggen. Maar de uitdrukking is mij te fatalistisch, zonder perspectief. Daarmee ligt het toch niet vast? Als je je er maar voor inzet.

Ooit stond het volk Israël aan de grens van het beloofde land. Na een verkenning door twaalf personen was het advies van de grote meerderheid: ‘Trek de grens maar niet over, veel te gevaarlijk.’ Het is zoals het is. Twee van de twaalf wilden zich daar niet bij neerleggen: wat zo is, hoeft niet zo te blijven. En dat bleek ook, 38 jaar later.

In het midden van de jaren zestig brak een kerk in stukken. Het is zoals het is. Maar als men zich daarbij had neergelegd, was er nu geen sprake van een fusietraject om die onzalige breuk te helen.

Wat is zoals het is, hoeft dus niet altijd zo te blijven. Dat geeft mij hoop. Aan de slag dus, met die zaken die (lijken te) zijn zoals ze zijn. Op hoop van zegen!