Column: Leren te zwijgen

Het besluit van de synode van de GKv om vrouwen toe te laten tot de ambten heeft veel stof doen opwaaien. ‘Verontrusten’ organiseren zich en zusterkerken dreigen met een breuk. Een veel gehoorde klacht is dat de synode geen exegese heeft gegeven van de ‘zwijgteksten’ en de betekenis daarvan voor het heden niet heeft uitgewerkt. Ik denk dat deze klacht terecht is. Opvallend is dat de klagers – meestal zijn het mannen – de synode daarin navolgen: ook zij geven geen verantwoording van hun exegese van deze teksten.

In 1 Timoteüs 2 schrijft Paulus dat vrouwen geen gezag over mannen mogen uitoefenen. Tussen haakjes, Paulus geeft met dit verbod mannen geen toestemming om gezag uit te oefenen over vrouwen. Paulus gebruikt in deze tekst het Griekse woord authentein, een woord dat maar één keer in de Bijbel voorkomt. Professor Holwerda heeft indertijd in Opbouw aandacht gevraagd voor het eerste deel van dit woord: autos. Autos betekent ‘zelf’. Authentein betekent dus niet zozeer ’gezag uitoefenen over’, maar ‘jezelf gezag toekennen over’. Kennelijk gebeurde dat in Efeze: vrouwen die zichzelf het gezag toekenden om te onderwijzen en zo over mannen te heersen.

Soms zijn die woorden zo groot dat je het gevoel krijgt
dat ze zichzelf synodaal of goddelijk gezag toekennen

Het is spannend om deze woorden van Paulus toe te passen op de huidige discussie. Voor- en tegenstanders van de vrouw in het ambt verdedigen hun visie met verve en gebruiken vaak grote woorden. Soms zijn die woorden zo groot dat je het gevoel krijgt dat de gebruikers ervan zichzelf synodaal of goddelijk gezag toekennen. Daarmee overschreeuwen ze zichzelf en gaan ze in tegen het gebod van Paulus. Dat geldt trouwens ook voor andere discussies in de kerk. Het wordt tijd dat we leren te zwijgen. En dat geldt zeker voor mannen.

Disclaimer. Dit is slechts de mening van een betrokken kerklid. Ik ken mezelf niet het gezag toe van een academisch gevormde theoloog en heb geen openbaring ontvangen dat mijn exegese de enige ware is.